۱۴ نوامبر ۲۰۲۶ – مطالعه‌ای که در مجله Diabetes Care منتشر شده است، نشان می‌دهد که کیفیت پایین خواب و آپنه انسدادی خواب (OSA) در میان سالمندان مبتلا به دیابت نوع ۱ بسیار شایع است. قرار گرفتن در معرض سطح بالای قند خون در طولانی‌مدت و وجود عوارض میکروواسکولار (ریز‌رگ‌ها)، با افزایش خطر اختلالات خواب مرتبط بود؛ این امر اهمیت ارزیابی سلامت خواب را به عنوان بخشی از مدیریت جامع دیابت برجسته می‌کند. این مطالعه توسط کاترین ال. (Catherine L.) و همکاران انجام شد.

محققان برای تعیین سیستماتیک میزان وقوع اختلالات خواب و شناسایی عوامل خطر متابولیک و عروقیِ زمینه‌ساز آن‌ها، از مجموع ۹۶۳ سالمند مبتلا به دیابت نوع ۱ تشخیص‌داده‌شده در مطالعه مشاهده‌ای پیگیری‌شده‌ی DCCT/EDIC استفاده کردند. سه تست غربالگری مختلف که از نظر بالینی تایید شده بودند، برای اندازه‌گیری پارامترهای مختلف اختلال خواب شبانه به کار گرفته شدند: تست STOP-Bang برای سنجش خطر متوسط تا بالای آپنه انسدادی خواب (امتیاز ۳ یا بیشتر)، شاخص کیفیت خواب پیتسبورگ (PSQI) برای سنجش کیفیت پایین خواب (امتیاز بیش از ۵) و مقیاس خواب‌آلودگی اپورت (ESS) برای سنجش وجود درجه متوسط یا بیشترِ خواب‌آلودگی بیش از حد در طول روز (امتیاز بیش از ۱۰).

محققان از مدل‌های رگرسیون لجستیک چندمتغیره برای اندازه‌گیری شانس تعدیل‌شده‌ی هر یک از اختلالات خواب فردی در میان متغیرهای مختلف جمعیت‌شناختی، کنترل طولانی‌مدت قند خون و عوارض میکروواسکولار یا نوروپاتیک دیابتی استفاده کردند.

یافته‌های کلیدی:

·  تحلیل آماری بر روی ۹۶۳ شرکت‌کننده در مطالعه DCCT/EDIC (۵۲ درصد مرد؛ میانگین سنی ±۷ ۶۴ سال؛ مدت زمان ابتلا به دیابت ۵±۴۳ سال) نشان‌دهنده سطوح بالای اختلالات خواب تشخیص‌داده‌نشده به همراه همبستگی‌های خاص با متابولیسم بود.

·  آپنه انسدادی خواب که از قبل شناخته شده بود در ۲۹٪ از شرکت‌کنندگان شناسایی شد، در حالی که در حال حاضر ۱۹٪ از شرکت‌کنندگان از درمان PAP (دستگاه فشار مثبت راه هوایی) استفاده می‌کردند.

·  غربالگری نشان داد که خطر متوسط تا شدید OSA در ۶۴٪، کیفیت پایین خواب در ۴۳٪ و خواب‌آلودگی در طول روز در ۱۰٪ از شرکت‌کنندگان وجود دارد.

·  به ازای هر ۱ درصد (۱۱ میلی‌مول/مول) افزایش در مقدار فعلی و میانگین HbA1c، احتمال ابتلا به هر نوع اختلال خواب ۱۵ تا ۲۰ درصد بیشتر بود.

·  در مدل چندمتغیره با تعدیل سن، جنسیت، شاخص توده بدنی (BMI) و HbA1c، پیش‌بینی‌کننده‌های مستقلِ افزایش شانس خطر OSA، وجود نوروپاتی اتونوم (اعصاب خودکار) بود؛ در حالی که افزایش شانس کیفیت پایین خواب، توسط وجود آلبومینوری و هیپوگلیسمی پیش‌بینی شد.

خلاصه نهایی:

یافته‌های حاصل از گروه‌های DCCT/EDIC نشان می‌دهد که افزایش خطر آپنه انسدادی خواب و کیفیت پایین خواب در میان افراد مسن مبتلا به دیابت نوع ۱ شایع است. یافته‌های کلیدی این مطالعه نشان می‌دهد که ادغام ارزیابی‌های مربوط به خواب در مدیریت دیابت بسیار حیاتی است و باید مسیرهای عصبی-متابولیکی که سطح گلوکز خون و عوارض آن را به اختلالات خواب مرتبط می‌کنند، مورد بررسی قرار گیرند.

منبع:

https://medicaldialogues.in/diabetes-endocrinology/news/poor-sleep-quality-and-obstructive-sleep-apnea-common-in-older-adults-with-type-1-diabetes-study-183204